LayerZero là gì?

Khi thế giới phi tập trung tiếp tục phát triển và thúc đẩy đổi mới, ngày càng nhiều blockchain mới với những định hướng, tầm nhìn và trường hợp sử dụng khác nhau tiếp tục xuất hiện.

Tuy nhiên, sự phát triển của vô số blockchain mới này lại dẫn đến các hệ sinh thái bị phân mảnh, mỗi hệ sinh thái có ứng dụng phi tập trung (dApps) và token riêng của mình. Việc thiếu khả năng tương tác giữa các blockchain này khiến ngành công nghiệp blockchain trở nên rời rạc, từ đó gây ra nhiều sự kém hiệu quả và làm giảm tính thanh khoản trên toàn hệ sinh thái.

Mặc dù đã có nhiều giao thức cố gắng giải quyết thách thức này, nhưng chúng thường phải chấp nhận những sự đánh đổi đáng kể. Điều này có thể xảy ra ở khía cạnh khả năng mở rộng hoặc bảo mật hoặc thậm chí là cả hai. Chưa kể rằng, các giải pháp hiện tại vẫn còn rất xa mới có thể mang lại trải nghiệm liền mạch mà người dùng từng quen thuộc trong kỷ nguyên Web2.

Trong bối cảnh đó, LayerZero xuất hiện như một giao thức tương tác mang tính đột phá. Giao thức này hướng tới việc giải quyết triệt để vấn đề tương tác giữa các blockchain thông qua một cách tiếp cận hoàn toàn mới đối với giao tiếp liên chuỗi.

Đây chính là nỗ lực nhằm xây dựng tương lai omnichain, một yếu tố cần thiết để blockchain có thể đạt được mức độ phổ cập đại chúng.

Vậy LayerZero thực chất là gì, và nó giải quyết vấn đề này như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu sâu hơn!

LayerZero là gì?

LayerZero được xây dựng dựa trên khái niệm phát triển cross-chain thống nhất, thường được gọi bằng thuật ngữ “omnichain”.

Về bản chất, LayerZero muốn trở thành lớp nền tảng cơ bản (base layer) cho một mạng lưới dạng mesh quy mô lớn, nơi bất kỳ blockchain nào cũng có thể giao tiếp và trao đổi dữ liệu một cách đáng tin cậy với bất kỳ blockchain nào khác trong hệ sinh thái.

Tầm nhìn này được thể hiện ngay trong cái tên “LayerZero”, ám chỉ việc nó đóng vai trò như một lớp nền tảng cho giao tiếp giữa các blockchain, dù đó là Layer 1 hay Layer 2.

LayerZero cũng kỳ vọng sẽ chuẩn hóa việc phát triển ứng dụng trên mọi blockchain, tương tự như cách TCP/IP đã chuẩn hóa sự phát triển của Internet.

Ai đã tạo ra LayerZero?

LayerZero là sản phẩm của CEO và đồng sáng lập Bryan Pellegrino, cùng với CTO và đồng sáng lập Ryan Zarick, và đồng sáng lập Caleb Banister. Ba nhà sáng lập bắt đầu phát triển LayerZero vào năm 2021, với sứ mệnh giải quyết thách thức cốt lõi về khả năng tương tác trong bối cảnh số lượng blockchain đang tăng trưởng nhanh chóng. Ý tưởng về LayerZero bắt đầu xuất hiện khi ba người sáng lập đang phát triển một trò chơi NFT vào mùa thu năm 2020.

Mặc dù các NFT của họ được xây dựng trên Ethereum, nhóm phát triển lại muốn tận dụng tốc độ và chi phí thấp của Binance Smart Chain (BSC) – một blockchain còn khá mới vào thời điểm đó nhằm cải thiện trải nghiệm gameplay cho sản phẩm của mình. Điều này buộc họ phải xây dựng một blockchain bridge để chuyển các NFT từ Ethereum sang BSC. Trong quá trình đó, họ nhận ra những rủi ro tiềm ẩn khi chuyển tài sản giữa các blockchain, và từ đó quyết định xây dựng một giải pháp hiệu quả và an toàn hơn.

LayerZero hoạt động như thế nào?

Điểm cốt lõi của LayerZero là cho phép các blockchain giao tiếp với nhau mà không cần sử dụng các light node on-chain tốn kém hoặc các chuỗi trung gian kém an toàn. Để làm được điều này, LayerZero sử dụng các thành phần sau: Ultra-Light Nodes (ULN), Blockchain endpoints, Oracle bên thứ ba phi tập trung, Relayer

Hãy cùng xem từng thành phần giúp LayerZero vận hành như thế nào.

Hệ sinh thái crypto của LayerZero

Kể từ khi ra mắt trong chu kỳ thị trường tăng trưởng năm 2021, LayerZero đã đạt được nhiều cột mốc đáng chú ý. Cụ thể, giao thức này đã gửi hơn 80 triệu thông điệp thông qua hệ thống của mình, chuyển hơn 50 tỷ USD giá trị tài sản, và tích hợp với hơn 50 mạng blockchain khác nhau. Ngoài ra, hệ sinh thái của LayerZero cũng đã mở rộng với hơn 80 dApps, trải rộng trên nhiều lĩnh vực như DeFi, gaming, doanh nghiệp (enterprise) và NFT.

Có tồn tại đồng coin LayerZero không?

Tính đến hiện tại, chưa có đồng coin LayerZero, nhưng LayerZero Labs đã tuyên bố ý định ra mắt token vào năm 2024. Đội ngũ phát triển đã xác nhận thông tin này thông qua một bài đăng trên X vào tháng 12 năm 2023, sau nhiều tháng xuất hiện các đồn đoán trong cộng đồng.

Hơn nữa, cách diễn đạt trong bài đăng thông báo cũng khiến nhiều người tin rằng token này có thể sẽ được phát hành thông qua hình thức airdrop, giống như cách mà nhiều dự án crypto thường triển khai token của mình.

Ưu điểm của LayerZero

Sau khi tìm hiểu về blockchain LayerZero và cách nó hoạt động, giờ là lúc xem xét những lợi thế của nó so với các kiến trúc blockchain truyền thống.

Xây dựng ứng dụng và dịch vụ Cross-Chain

LayerZero giúp các nhà phát triển xây dựng ứng dụng cross-chain dễ dàng hơn, vì tất cả các blockchain được LayerZero hỗ trợ đều có endpoint để giao tiếp với các blockchain khác.

Nhờ vậy, các nhà phát triển có thể tận dụng lợi thế của từng blockchain cụ thể khi xây dựng dApps.

Không cần tin cậy trung gian

Thay vì dựa vào các trung gian tập trung như nhiều giải pháp interoperability khác, LayerZero sử dụng oracle phi tập trung và các mạng phi tập trung, từ đó loại bỏ hoàn toàn bên trung gian.

Nhờ vậy, giao thức vẫn giữ được tinh thần cốt lõi của blockchain, đó là tính phi tập trung và không cần tin cậy.

Khả năng mở rộng

Là điểm kết nối giữa nhiều blockchain, LayerZero giúp việc tương tác giữa các chuỗi trở nên dễ dàng, nhanh chóng và tiết kiệm chi phí hơn so với một số phương pháp tạo giao dịch cross-chain khác. Mạng lưới các endpoint của LayerZero cũng mở ra cơ hội cho những ứng dụng quy mô lớn.

Hơn nữa, kiến trúc linh hoạt của LayerZero không yêu cầu cơ sở hạ tầng bổ sung để hỗ trợ giao dịch cross-chain. Nó có thể dễ dàng thích nghi với nhu cầu của nhiều mạng blockchain khác nhau, từ đó mang lại khả năng mở rộng cao.

Nhược điểm của LayerZero

Mặc dù LayerZero có nhiều ưu điểm so với các giải pháp interoperability khác về tính linh hoạt và hiệu quả, nhưng nó vẫn tồn tại một số hạn chế. Dưới đây là một số thách thức mà LayerZero đang phải đối mặt.

LayerZero còn mới và chưa được kiểm chứng nhiều

Mặc dù crypto vẫn là một công nghệ còn khá mới, nhưng Bitcoin đã tồn tại khoảng 15 năm, và Ethereum đã tiên phong smart contract gần một thập kỷ. Trong khi đó, LayerZero mới chỉ hơn hai năm tuổi và vẫn đang trong quá trình phát triển.

Vì vậy, giải pháp interoperability này vẫn còn tương đối mới và chưa đạt được mức độ chấp nhận rộng rãi. So với các đối thủ lâu năm, cộng đồng của LayerZero vẫn còn cần thời gian để phát triển mạnh hơn.

Ngoài việc phải vượt qua rào cản về sự chấp nhận rộng rãi, các mạng chưa được kiểm chứng lâu dài thường có nguy cơ cao hơn về lỗi và lỗ hổng bảo mật.

Tuy vậy, thiết kế hạ tầng của LayerZero, cùng với việc sử dụng các dịch vụ bên thứ ba đáng tin cậy như Chainlink, giúp các thành phần quan trọng của giao thức có được mức độ tin cậy đã được kiểm chứng nhất định.

Cạnh tranh

LayerZero không phải là dự án đầu tiên trong lĩnh vực interoperability, bởi trước đó đã có nhiều giải pháp khác hoạt động trong lĩnh vực này trong nhiều năm. Một trong những cái tên nổi bật nhất là Polkadot, một hệ sinh thái đã được thiết lập vững chắc, cho phép nhiều mạng blockchain hoạt động cùng nhau dưới cơ chế bảo mật chia sẻ.

Ngoài ra còn có Cosmos, hệ sinh thái sử dụng Tendermint và giao thức Inter-Blockchain Communication (IBC). Các blockchain trong hệ sinh thái IBC hướng tới việc hỗ trợ các nhà phát triển xây dựng nhanh chóng các ứng dụng blockchain tùy chỉnh, an toàn, có khả năng mở rộng và tương tác với nhau.Một ví dụ tiêu biểu về blockchain sử dụng Cosmos SDK để trở thành một phần của hệ sinh thái IBC là THORChain.

Blockchain Layer 1 này hoạt động như một sàn giao dịch phi tập trung (DEX), cho phép người dùng hoán đổi các token native như ETH và BTC giữa nhiều blockchain khác nhau. Vì các dự án này đã ra mắt thị trường sớm hơn đáng kể, nên LayerZero có thể gặp khó khăn trong việc thu hút sự chú ý và mở rộng thị phần.

Tương lai của mạng crypto LayerZero

Khi thị trường crypto ngày càng trưởng thành, việc phát triển cross-chain thống nhất là yếu tố cần thiết để công nghệ blockchain phát huy hết tiềm năng của mình. Do đó, khả năng tương tác giữa các blockchain trở thành trọng tâm quan trọng: nó giúp tăng hiệu quả hệ thống, giảm ma sát cho người dùng và cho phép xây dựng các ứng dụng mạnh mẽ hơn.

Xét cho cùng, ai lại không muốn tận dụng lợi ích của nhiều mạng blockchain cùng một lúc? Dù giao thức nào là bên đầu tiên giải quyết hoàn toàn vấn đề tương tác giữa các blockchain, bạn không cần phải chờ đợi để khám phá Web3 ngay từ bây giờ.

Các thiết bị ví Ledger hiện hỗ trợ hơn 1.800 token, và tất cả đều có thể dễ dàng xem và tương tác thông qua ứng dụng Ledger Wallet.

Hiện tại, các thiết bị ví lạnh Ledger luôn có mặt sẵn tại DigiBit – đại lý uỷ quyền của Ledger tại Việt Nam. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào, bạn luôn có thể liên hệ với Team DigiBit để được hỗ trợ.