Mạng lưới Polygon (POL, trước đây là MATIC) là gì?

Ethereum là một trong những mạng blockchain phổ biến nhất hiện nay, chủ yếu nhờ khả năng hỗ trợ các ứng dụng blockchain. NFT, nền tảng DeFi, các giao thức staking: tất cả những ý tưởng thú vị này sẽ không thể tồn tại nếu không có smart contracts (hợp đồng thông minh).

Các smart contract vận hành các ứng dụng blockchain ở phía sau, nhưng vấn đề là việc chạy chúng đòi hỏi phải xử lý một lượng dữ liệu rất lớn. Nói cách khác, Ethereum trở thành nạn nhân của chính sự thành công của mình: thời gian giao dịch bị ảnh hưởng đáng kể do số lượng lớn các giao dịch phức tạp mà mạng phải xác minh và thực thi.

Trong giai đoạn đầu, Ethereum vẫn sử dụng cơ chế đồng thuận Proof-of-Work, điều này cũng khiến việc xử lý các giao dịch trở nên tiêu tốn năng lượng rất lớn.

Để giải quyết vấn đề này, các blockchain Layer 2 đã xuất hiện. Ý tưởng ở đây là các giải pháp Layer 2 có thể chia sẻ gánh nặng xử lý giao dịch với blockchain chính.

Một trong những Layer 2 phổ biến và quan trọng nhất của Ethereum hiện nay chính là Polygon Network. Nhưng Polygon Network là gì và nó hoạt động chính xác như thế nào?

Mạng lưới Polygon là gì?

Mạng lưới Polygon là một giải pháp Layer 2 của Ethereum, cung cấp các giao dịch rẻ và gần như tức thì. Nó được ra mắt vào năm 2017 với tên gọi Matic. Kể từ đó, Polygon đã phát triển mạnh mẽ và trở thành một trong những blockchain phổ biến nhất, với vốn hóa thị trường hơn 7,5 tỷ USD.

Lịch sử của Polygon

Polygon được ra mắt vào năm 2017 với tên gọi Matic.

Mạng lưới này được đồng sáng lập bởi bốn kỹ sư phần mềm tại Mumbai: Jaynti Kanani, Sandeep Nailwal, Anurag Arjun và Mihailo Bjelic. Ban đầu, Polygon được tạo ra nhằm cải thiện trải nghiệm người dùng cho các ứng dụng trên Ethereum.

Tuy nhiên, theo thời gian, Polygon đã phát triển đủ mạnh để tự đứng vững như một hệ sinh thái riêng, hỗ trợ các ứng dụng từ những tập đoàn lớn như Starbucks và Meta. Một số nhà đầu tư của Polygon bao gồm những nhân vật nổi tiếng như Balaji Srinivasan và Mark Cuban.

Ngày nay, Polygon vẫn tiếp tục phát triển, cung cấp một trong những giải pháp Layer 2 phổ biến nhất cho Ethereum.

Polygon (trước đây là MATIC) là gì?

POL (trước đây là MATIC) là đồng coin gốc (native coin) của mạng Polygon. Khi bạn trả phí giao dịch (gas fee) trên mạng Polygon, bạn sẽ cần thanh toán bằng MATIC/POL.

Đây cũng là đồng coin được trả cho các validator dưới dạng phần thưởng staking, do Polygon sử dụng cơ chế đồng thuận Proof-of-Stake. POL cũng là một token ERC-20.

Điều này có nghĩa là bạn có thể sử dụng POL trên bất kỳ mạng nào hỗ trợ token ERC-20. Vì vậy, POL không chỉ hữu ích trên mạng Polygon mà còn có thể được sử dụng trong toàn bộ hệ sinh thái Ethereum.

Tuy nhiên, đây không phải là loại tiền duy nhất trên mạng Polygon.

Bạn cũng có thể bridge ETH và các token ERC-20 sang mạng Polygon. Điều này có nghĩa là bạn có thể thanh toán dịch vụ trên Polygon bằng ETH, nhưng phí gas luôn phải được trả bằng POL.

Polygon Network dùng để làm gì?

Polygon Network giúp blockchain mẹ của nó – Ethereum – xử lý một phần công việc nặng liên quan đến dữ liệu khi chạy các ứng dụng phức tạp. Nói cách khác, Ethereum gặp khó khăn khi phải xử lý số lượng lớn các giao dịch nặng về dữ liệu cùng lúc.

Khi mạng bị tắc nghẽn, điều này dẫn đến thời gian giao dịch rất chậm và phí gas cực kỳ cao. Polygon được thiết kế để hoạt động song song với Ethereum, giúp chia sẻ gánh nặng xử lý đó.

Hãy sử dụng một ví dụ để dễ hình dung: Hãy tưởng tượng một xa lộ bị tắc nghẽn, với hàng nghìn chiếc xe di chuyển dưới 5 dặm/giờ. Bây giờ hãy tưởng tượng bạn đang ngồi trên một chuyến tàu cao tốc chạy song song với con đường đó, dễ dàng vượt qua hàng loạt tài xế đang bực bội. Nếu Ethereum là xa lộ, thì Polygon giống như tàu cao tốc.

Polygon là một giải pháp Layer 2. Nó mang lại kết quả giống nhau (giao dịch hoàn tất) nhưng xử lý nhanh hơn nhiều và chi phí thấp hơn so với việc sử dụng trực tiếp Ethereum mainnet.

Điều tuyệt vời là Polygon được xây dựng trên hạ tầng của Ethereum.

Điều này giúp các nhà phát triển dễ dàng xây dựng ứng dụng và dịch vụ, đồng thời cho phép người dùng bridge tài sản giữa các mạng một cách thuận tiện.

Polygon Network hoạt động như thế nào?

Polygon là một Layer 2 của Ethereum đã hoạt động trong thời gian dài, và do đó hệ thống công nghệ của nó phức tạp hơn những gì bạn thấy ban đầu. Hãy cùng xem từng thành phần của Polygon hoạt động như thế nào và chúng kết hợp với nhau ra sao.

Polygon là một sidechain

Polygon là một sidechain. Nói một cách đơn giản, điều này có nghĩa là Polygon có thể xử lý giao dịch tách biệt khỏi chuỗi chính Ethereum.

Nhờ đó, Polygon có thể xử lý tới 65.000 giao dịch mỗi giây, cao hơn rất nhiều so với 12–15 giao dịch mỗi giây của Ethereum. Ngoài ra, Polygon cũng đã áp dụng Proof-of-Stake từ rất sớm, trước khi Ethereum chuyển sang cơ chế này trong sự kiện The Merge năm 2022.

Polygon kết nối với Ethereum thông qua Blockchain Bridge

Để giao tiếp với chuỗi mẹ, tài sản trên Polygon có thể được chuyển sang Ethereum và ngược lại thông qua blockchain bridge.

Nói rõ hơn, bridge không thực sự chuyển tài sản. Thay vào đó, nó khóa tài sản gốc trong một smart contract trên chuỗi ban đầu, sau đó phát hành token có giá trị tương đương trên chuỗi đích.

Nếu bạn muốn chuyển tài sản trở lại chuỗi ban đầu, bạn chỉ cần trả lại token cho bridge. Sau đó, bridge sẽ đốt token và mở khóa tài sản gốc cho ví của bạn. Mặc dù bridge của Polygon cho đến nay vẫn an toàn, nhưng bridge luôn tiềm ẩn rủi ro.

Chỉ cần một lỗi trong mã smart contract cũng có thể dẫn đến một vụ khai thác. Thực tế, bridge là mục tiêu ưa thích của các hacker có kỹ năng cao.

ZK Rollups và Optimistic Rollups

Cuối cùng, Polygon cũng sử dụng công nghệ rollup. Rollup cho phép Polygon xử lý nhóm giao dịch ngoài chuỗi (off-chain), sau đó gửi dữ liệu lên chuỗi chính theo các gói nhỏ hơn.

Điều này giúp giảm đáng kể thời gian và chi phí giao dịch, đồng thời giúp Ethereum mainnet tránh bị tắc nghẽn. Thay vì chỉ sử dụng một loại rollup, Polygon cho phép các nhà phát triển lựa chọn giữa nhiều loại rollup khác nhau khi xây dựng ứng dụng.

Lợi ích của hệ sinh thái Polygon

Khả năng tiếp cận

Một số vấn đề lớn mà Polygon muốn giải quyết bao gồm thông lượng thấp của Ethereum (số lượng giao dịch trên giây), phí gas cao và tắc nghẽn mạng.

Quan trọng hơn cả, Polygon hướng tới tính bao trùm.

Chi phí giao dịch cao trên Ethereum đã khiến hàng triệu người dùng không thể tiếp cận blockchain. Đối với nhiều người, chi phí đó đơn giản là quá đắt đỏ. Polygon cải thiện trải nghiệm người dùng bằng cách cung cấp giao dịch rẻ và gần như tức thì, đồng thời vẫn tương thích với các blockchain và token khác.

Mạng Polygon được phát triển khá nhanh, khi đội ngũ dự án chạy đua để cung cấp giải pháp Layer 2 mà cộng đồng DeFi đang rất cần.

Phí gas thấp hơn

Phí gas cao của Ethereum từ lâu đã khiến nhiều người dùng tìm kiếm các lựa chọn sidechain như Polygon. Các sidechain như Polygon đang phát triển rất nhanh.

Nhờ công nghệ của mình, bạn có thể tránh được phí cao của Ethereum, đồng thời vẫn tận dụng được các lợi ích cốt lõi của blockchain.

Rủi ro của mạng Polygon

Mặc dù có nhiều lợi ích, Polygon vẫn tồn tại một số rủi ro.

Khả năng thông đồng của các node

Polygon vận hành các node blockchain riêng để xác thực và xử lý giao dịch. Vì mạng nhỏ hơn Ethereum nên số lượng node cũng ít hơn.

Điều này có thể tạo ra rủi ro thông đồng, vì chỉ có một số ít cá nhân vận hành các node. Tuy nhiên, Polygon có cơ chế trừng phạt nghiêm ngặt đối với các node độc hại. Nếu một node hoạt động trái với lợi ích của mạng, stake của họ sẽ bị cắt giảm (slashing).

Giải pháp góp phần phi tập trung hóa mạng

Staking POL on-chain trên Polygon cho phép người dùng tham gia trực tiếp vào việc xác thực giao dịch và bảo mật mạng lưới. Khi staking POL thông qua Meria, bạn không chỉ góp phần tăng tính phi tập trung và độ bền vững của mạng, mà còn nhận được phần thưởng POL định kỳ. Quá trình này cũng cho phép bạn tham gia bỏ phiếu cho các đề xuất quản trị, từ đó ảnh hưởng đến tương lai của dự án.

Việc staking POL on-chain mở ra cơ hội tạo thu nhập thụ động, đồng thời hỗ trợ một dự án blockchain sáng tạo và thành công.

Sử dụng Polygon với Ledger

Việc sử dụng mạng Polygon trở nên dễ dàng và an toàn trong hệ sinh thái Ledger. Bạn chỉ cần tạo tài khoản Polygon trong Ledger Wallet để bắt đầu khám phá hệ sinh thái Polygon.

Thông qua Ledger Wallet, bạn có thể mua, hoán đổi và quản lý POL (trước đây là MATIC) một cách liền mạch. Bạn cũng có thể quản lý NFT trên Polygon, gửi chúng đến bất kỳ ví Polygon nào khác mà không cần blind signing.

Với Ledger, bạn có thể yên tâm rằng private key của mình luôn được lưu trữ ngoại tuyến.